vrijdag 29 maart 2013

Een ander perspectief.


Bij het verouderen zijn er een aantal manieren om met de situatie om te gaan. Ken Jones (2003) somt een aantal negatieve vormen daarvan op in zijn boek: Ageing: the Great Adventure. Eerst haalt hij Jung aan, die vond dat een aantal ouderen zich voordeden als: hypochonders, vrekken, betweters, verheerlijkers van het verleden en zij die zich als eeuwig jong gedragen. Andere vormen van negatief gedrag zijn (vlgs. Ken Jones) knorrig, galbakken, zich voordoen als een goedzak die het allemaal gezien heeft, de vrolijke slimmerik, of iemand die obsessief bezig is met het alles op orde houden, controlfreaks.
Dat is geen leuk vooruitzicht, sommige trekken herken wel bij mijzelf. Wat kan ik doen om dat gedrag te vermijden? Montaigne vond, in navolging van de klassieken, training in aandacht prosoche belangrijk. Aandacht waardoor we de dingen in de wereld juist zien, zoals een stuurman op een schip goed uitkijkt waar hij vaart. De achterliggende gedachte is dat we onze gemoedsrust ataraxia blijven behouden. Want er is een onderscheid tussen de dingen waar we wel iets aan kunnen doen en dingen waar we niets aan kunnen doen.
Ouder worden is een gegeven, daar hebben we mee te leven. Daarom zijn de negatieve houdingen totaal overbodig. Eigenlijk betekent het gewoon je kop erbij houden, zien wat er gebeurt en je er niet van door de wijs laten brengen. Je lot accepteren zoals dat in de Griekse tragedie gebeurde. Het tragisch accepteren werd later vertaald als Amor Fati.
Dat is een vreemde gedachte in tijden van zelf-onplooiing, ambitie en technologische vooruitgang die de natuur wil controleren. Hoe kan je hangende tieten en dito oogleden accepteren, met een simpele ingreep lijk je weer jong. Het is echter een illusie dat je alles kan controleren, het is een ijzeren wet dat wanneer je geboren bent je ook sterft. Door aandacht word je zelfvoorzienend, autarkeia, dan je niet afhankelijk van allerlei toevalligheden. Tegelijkertijd geef je je over aan het “lot”, je gaat het niet uit de weg. Daardoor wordt je er gelukkig en wijzer door. Dat biedt perspectief.

Geen opmerkingen:

Een reactie posten